Om jezelf voor te bereiden op een mogelijke crisissituatie kan je best overgaan tot het opstellen van een persoonlijk noodactieplan. Het is best dat je dit samen doet met je familie of met diegene(n) bij wie je graag je contactgegevens in geval van nood achterlaat.
Een noodactieplan is een document waarin je voor jezelf de acties oplijst die je moet ondernemen in een crisissituatie. Dit kan relatief eenvoudig zijn van opzet en zich beperken tot een lijst met contactgegevens (namen, adressen en telefoonnummers), maar kan ook uitgebreider zijn en kopieën bevatten van je verzekeringsdocumenten, je paspoort, bloedgroep, allergieën, medicatie die je neemt en dit in het Engels, of de taal van je gastland.

• document: noodactieplan_stappenplan: zie download onderaan deze pagina
• document: noodactieplan_persoonlijk noodactieplan: zie download onderaan deze pagina
• document: noodactieplan_emergency card: zie download onderaan deze pagina

Waarom een noodactieplan?

Er zijn twee belangrijke argumenten om je te overtuigen een noodactieplan op te stellen:

• Hoe groter je netwerk in geval van nood, hoe groter de kans dat er iemand beschikbaar is om je te helpen.
• Hoe beter je jezelf voorbereid op een noodsituatie, hoe succesvoller je reactie zal zijn in het aanpakken van een crisis.

Aan wie bezorg je het noodactieplan?

Je noodactieplan bezorg je aan je belangrijkste contacten thuis en in het buitenland. Hou uiteraard ook altijd zelf een exemplaar bij de hand. Suggesties:

• In je thuisland:
  • je eerste contact in geval van nood
  • ouders, familieleden, voogd, …
  • vrienden
  • indien van toepassing: de thuisinstelling hoger onderwijs (dienst Internationalisering of facultaire / departementale verantwoordelijke Internationalisering)
  • indien van toepassing: de organisatie waarmee je naar het buitenland trekt
• In je gastland:
  • je eerste contact in geval van nood
  • de huisvestingsverantwoordelijke of de familie waar je verblijft
  • vrienden of familie in het buitenland, de buurlanden en landen die je bezoekt
  • de instelling waar je studeert, of het bedrijf waar je stage loopt
  • ambassade of consulaat
  • jezelf

Hoe begin je aan een noodactieplan?

We hebben alvast een stappenplan en een template voor een persoonlijk noodactieplan opgesteld dat je kan downloaden en invullen (zie download onderaan deze pagina).

Je vraagt je misschien af of dit nu niet overdreven en overbodig is, maar in een crisissituatie is lang niet iedereen in staat meteen nuchter en doordacht te handelen. Hecht dus belang aan de tips en laat het actieplan een houvast zijn voor jezelf. Ook voor familie en vrienden kan het een geruststelling zijn als ze weten dat je goed bent voorbereid.

Enkele toelichtingen en tips voor het opstellen van het noodactieplan:

• Waar ben je te vinden? Tracht zo gedetailleerd mogelijk te beschrijven waar je contactpersoon je kan vinden in geval van nood (kot, stagebedrijf, campus). Via google maps kan je uitstekende kaarten met routebeschrijvingen voorzien. Druk de kaartjes af.
• Hoe geraak je zelf weg? Tracht ook voor jezelf enkele routes uit te tekenen die je moet nemen in geval van nood. Hoe geraak je van je verblijfplaats (kot, werkplek, campus) naar een veilige plaats. Ook hiervoor is google maps een prima tool. Druk de kaartjes af.
• Waar moet je zoal aan denken? Liften en elektrische deuren zouden niet kunnen functioneren. Ken de nooduitgangen (trappen, uitgang voor rolstoelgebruikers, …). Zorg eventueel voor een mini zaklampje of led-lampje dat je steeds bij je kan houden voor het geval je een weg in het donker moet zoeken. GSM-netwerken kunnen overbelast zijn. Koop jezelf een telefoonkaart die je kan gebruiken in een telefooncel. Ook telefoonlijnen kunnen uitvallen. Hou een EHBO-kit bij de hand.
• Wat als je naar het buitenland trekt via een programma of met een groep? In dat geval zal het programma of de groep wellicht eigen noodplannen hebben. Toch kan het zijn dat je plots op jezelf bent aangewezen. Zoek naar een balans tussen datgene wat het programma voor je kan doen, wat een ambassade voor je kan doen, wat je persoonlijke contacten kunnen doen en waar je zelf voor moet instaan.
• Is het nodig dat je jezelf aanmeldt op de ambassade of het consulaat? Studenten die maar een korte periode in het buitenland verblijven melden zich zelden of nooit aan bij de ambassade of het consulaat. Een aanmelding heeft echter verschillende voordelen. Zo wordt het bijvoorbeeld een stuk eenvoudiger om je te contacteren in geval van nood, een eventuele repatriëring te regelen en om je te assisteren wanneer je je paspoort zou verliezen. In ernstige nood- en crisissituaties kan je ook altijd hier terecht voor informatie en begeleiding. Ook bij sterfgevallen in het buitenland zal de ambassade of het consulaat contact opnemen met de naaste familie.

Wie doet wat in geval van nood?

• Thuisinstelling: Ben je nog verbonden aan een thuisinstelling dan vraag je best na bij de dienst Internationalisering van je instelling, faculteit of departement wat het noodactieplan voor het buitenland precies inhoudt en met wie je contact moet opnemen.
• Gastinstelling: Wat je gastinstelling kan doen, verschilt van instelling tot instelling. Hoe dan ook, je blijft altijd zelf verantwoordelijk om iedereen te voorzien van de nodige informatie, opdat ook zij kunnen bijdragen tot het verzekeren van je veiligheid (reisplannen, bijzondere noden, gezondheidsproblemen, …). Vraag de instelling om hulp. Ze is niet altijd in staat je onmiddellijk te helpen, maar raad, advies en begeleiding zal je altijd krijgen.
• Ouders, voogd, familie, vrienden: Ze zijn vaak de belangrijkste hulplijn en kunnen je helpen bij het nemen van beslissingen, je tot rust brengen en je het vertrouwen geven dat je nodig hebt in moeilijke situaties. Laat ze dan ook niet in het ongewisse over je doen en laten.
• Jijzelf: Je wil misschien net naar het buitenland om zelfstandiger te worden, maar dat ben je hoe dan ook. Het delen van informatie met anderen zal dat niet veranderen. Jij blijft uiteindelijk diegene die de beslissingen zal nemen en je hebt je eigen veiligheid en je gezondheid grotendeels zelf in de hand. Neem die verantwoordelijkheid op, zowel voor als tijdens je verblijf, in het nemen van grote beslissingen en in het nemen van kleine beslissingen in je dagdagelijkse leven.